GÜNCEL
Giriş Tarihi : 21-02-2022 14:46   Güncelleme : 21-02-2022 14:46

Şanlıurfa barosu Kürtçe anadil açıklaması

Şanlıurfa barosu Kürtçe anadil açıklaması

Şanlıurfa barosu Kürtçe anadil açıklaması

Bilindiği gibi 1952 yılında Pakistan’da Urdu dilinin Bangladeş halkının da resmi dili olduğunu deklare etmesine tepki olarak ortaya çıkan, Bengal Dil Hareketi eylemleri ve bu eylemlerin şiddetle bastırılmasına dayanıyor. 21 Şubat 1952’de Bangladeş’in başkenti Dakka’da, Bengal Dil Hareketi üyesi çok sayıda öğrencinin Bengal alfabesiyle yazabilme ve Pakistan’ın Bengal dilini de resmi dil olarak tanıması talebiyle yaptıkları eylemler sırasında öldürüldü. O günden bu yana Bangladeş'te Dil Hareket Günü olarak anılıyor. 17 Kasım 1999’da ise UNESCO, 21 Şubat’ı Uluslararası Anadil Günü ilan etti ve 2000 yılında ilk kez dünyada kültürel çeşitliliği ve çok dilliliği desteklemek amacıyla “Dünya Anadili Günü” kutlanmaya başlandı.

 

Dünya üzerinde yok olan, tehlike altında olan ve konuşulan tüm diller insanlık aleminin ve insanlık tarihinin ortak değeridir. Diller üzerinde tekçi ve asimilasyoncu politikalar ve zor aygıtları kaldırılmalıdır. Halkların kendi dillerinde konuşma, eğitim alma, yaşamlarını ve kültürlerini devam ettirmeleri sağlanmalıdır. Dilsel ve kültürel çoğulculuk ile toplumların barış içinde bir arada ve özgürce yaşamaları sağlanabilecektir.

,

Şanlıurfa Barosu Anadil Komisyonu olarak bugün dilleri yok olmaya yüz tutmuş halkları dillerine sahip çıkmaya davet ediyoruz. ,,

 

Anadilde eğitim ve öğretimin İnsan Hakları Bildirgesi’nde bir hak olarak yer aldığını hatırlatırız. Anadil ile ilgili yasakların kaldırılması gerektiğini söylemek istiyoruz.

Türkiye’yi başta Çocuk Hakları Sözleşmesi olmak üzere taraf olduğu evrensel insan hakları belgelerinde farklı dil, kültür ve inanç değerlerinin öğretilmesi ve yaşatılmasına olanak veren maddelerdeki çekinceleri derhal kaldırılıp.

 

Ulusal hakların ve dil hakkının korunması için hukukî açıdan öncelikli adımlar olarak şunlar gerçekleştirilmelidir:

- Kültür ve dilin korunması hakkındaki mevcut uluslararası sözleşmeler imzalanmalı ve Türkiye, şerh koyduğu maddeleri onaylamalı ve onları yürürlüğe sokmalıdır.

- Anayasanın 42. ve 66. maddeleri gibi anadilde eğitime engel olan maddeleri değiştirilmelidir

- Anadilde eğitim hakkı anayasa ile güvence altına alınmalıdır

- Türkiye Temel Ulusal Eğitim Yasası değiştirilmeli ve eğitim kurumlarında anadilde eğitimin önü açılmalıdır.

Umud ediyoruz ki bugünden sonra hukuk ve eşitlik çerçevesinde bütün diller hak ettiği değeri ve kabulü görüp dillerin önündeki bütün engeller kalkacaktır.

Sonuç olarak bir halkın dilinin varlığı o halkın varlığıdır. Bir halkın dilinin kabul etmek o halkı kabul etmektir.

Bu inanç ve ümit ile Şanlıurfa Barosu Ana Dil Komisyonu olarak Dünya Anadil Gününü kutluyor her bireyin en doğal insan hakkı olan kendi anadili ile eğitim alma ve dünya ile iletişim kurma hakkının ivedilikle hayata geçirilmesini talep ediyoruz.

 

21 Şubat Dünya Anadil Günü Tüm Dillere Özgürlük Günü Olsun!

 

Ji Çapemenî û Raya Giştî re

Îro 21ê Sibatê Roja Zimanê Dayikê ya Navneteweyî ye.Madem ku iro mijar ziman e û vê zimanî jî xwedê daye me di destpêkê de em ê jî wek Seydayê Xanî bibêjin :

Hemd û sena û şukranî

Ji bo xaliqê rehmanî

Ku fesahet û beyan daye lisanî

Lisan jî daye me insanî.

Wekî tê zanîn, Bangladeş ji 1947an heta 1971an ji alîyê Pakîstanê ve hat birêvebirin.  Ji ber vê yekê, hingî bi tenê Ûrdû wek zimanê fermî dihat qebûlkirin. Zimanê Bangladeşîyan, hatibû qedexekirin. Ev yek ji alîye bengladeşiyan ve nehat qebûlkirin û li dijî vê yekê di 21ê Sibata 1952an da xwendekaran xwepêşandanek saz kir ku vê rewşê protesto bikin. Polîsê Pakîstanê êrîşî wan kir û 4-5 kes ji wan hatin kuştin. Ji wê rojê û bi vir da ev xwendekarên zanîngehê wek ‘Şehîdên Zimanê Dayikê’ tên naskirin û Bengladeşî 21ê Sibatê wek ‘Roja Şehîdên Zimên’ pîroz dikin. UNESCO jî di sala 1999an ev roj wekî Roja Zimanê Dayikê ya Cîhanê qebûl kir.

Ji vê rojê şûn da ev roj li temamê cîhanê wekî Roja Zimanê Dayikê ya Navneteweyî tê pîrozkirin. Mirovên ku zimanê wan hatiye qedexekirin, di vê rojê da dengê xwe radikin û doza zimanê xwe dikin. Di vê rojê de tê xwestin ku astengî û qedexeyên li ser zimananê wan rabin.

Banga me ya ewil îro ji gelê me re ye.Em jî iro bang li gelê xwe dikin ku  bila li zimanê xwe xwedi derkevin.Heta em li zimanê xwe xwedî dernekevin tu kes li zimanê  me xwedî dernakeve.Bab Tahirê Uryan di dubeytiyek xwe de dibêje:

Eger dil dilber be, dilber kî ye

Eger dilber dil be, navê dil çi ye

Ez dil û dilber tevlihev dibînim

Nizanim ku dil kî ye dilber kî ye.

Em jî îro wek Komîsyona Ziman a Baroya Rihayê dibejin ku hebûna gelekî çi ye ziman ji ewe.Em ne dizanin ziman çi ye ne jî dizanin hebûna gel çiye bi ya me her du tevlihev in .Hebuna geleki bi girêdayî hebûna ziman e ber vê yekê di vê roja taybet de em bang li hemû Kurdan dikin ku li zimane xwe xwedi derkevin da ku zimanê me nekeve rewşeke hin xerabtir.

Her wiha em bang li rayedarên dewletê jî dikin ku li gorî hiqûqa navneteweyî tevbigerin, hemû astengîyên li ber zimanê me rakin, mafê perwerdehîya bi zimanê dayikê bipejirînin.

Em hêvî dikin ku di çarçova hiqûq û wekheviyê de zimanê Kurdî jî bigihije mafên xwe yên bingehîn û ji îro pêve pirsgirêkên li pêş ziman wê ji holê rabe.

Wekî encam em dibêjin  hebûna zimanê me hebûna me ye, qebûlkirina zimanê me qebûlkirina me ye.

Bi van bîr û baweriyan em Roja Zimanê Dayikê li hemû zimanhezan pîroz dikin.

Komîsyona Zimanê Dayikê ya Baroya Rihayê.